Μόλις τις τελευταίες δεκαετίες, έχουν αρχίσει οι αρχιτέκτονες και οι πολιτικοί μηχανικοί να εκμεταλλεύονται τις στατικές ιδιότητες του γυαλιού στις κατασκευές. Συνδυάζοντας τη διαφάνεια με υψηλή αντοχή σε θλίψη -μεγαλύτερη από αυτή του σκυροδέματος, του ξύλου, ακόμη και του χάλυβα-, το γυαλί μάς δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουμε διαφανή φέροντα στοιχεία, όπως δοκάρια και κολώνες μέχρι ολόκληρες προσόψεις. Αναζητώντας την απόλυτη διαφάνεια, τα τελευταία χρόνια τα κατασκευαστικά όρια του γυαλιού συνεχώς επεκτείνονται: ενιαία γυάλινα στοιχεία 20 x 4 μέτρα, μέχρι και πλήρως γυάλινες κατασκευές, είναι πλέον πραγματικότητα. Από την άλλη πλευρά όμως, οι γυάλινες κατασκευές περιορίζονται ακόμη στα σχήματα και τις διαστάσεις που μπορούν να υλοποιηθούν από τα ουσιαστικά δισδιάστατα στοιχεία (υαλοπίνακες) που κατασκευάζονται από τη float glass βιομηχανία. 

Το χυτό γυαλί μπορεί να υπερβεί τους κατασκευαστικούς περιορισμούς που επιβάλλονται από τη δισδιάστατη φύση του float γυαλιού. Χυτεύοντας λιωμένο γυαλί σε καλούπια, μπορούμε να αποκτήσουμε τρισδιάστατα, μονολιθικά γυάλινα στοιχεία σε οποιοδήποτε μέγεθος και σχήμα. 

Χάρη στη μεγάλη διατομή τους και την τρισδιάστατη, μονολιθική τους φύση, τέτοια στοιχεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επαναλαμβανόμενες δομικές μονάδες για τη δημιουργία τρισδιάστατων κατασκευών, εξ ολοκλήρου από γυαλί, που δεν λυγίζουν ένεκα λεπτών αναλογιών (όπως τo δισδιάστατο float γυαλί), αξιοποιώντας πλήρως την υψηλή αντοχή του υλικού σε θλίψη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα των δυνατοτήτων του χυτού γυαλιού ως οικοδομικού υλικού είναι η αυτοφερόμενη όψη του  Crystal Houses στο Άμστερνταμ, σχεδιασμένη από τους MVRDV αρχιτέκτονες και κατασκευασμένη ύστερα από μελέτη και έρευνα από το Glass & Transparency Lab, την ερευνητική ομάδα πάνω στο δομικό γυαλί, του TU Delft. 

Η όψη του Crystal Houses, που αποτελεί την πιστή αλλά διαφανή αναπαραγωγή της προηγούμενης παραδοσιακής όψης του κτηρίου, είναι κατασκευασμένη εξ ολοκλήρου από χυτά γυάλινα τούβλα συνδεδεμένα με μια ισχυρή, διάφανη ακρυλική κόλλα σχεδόν μηδενικού πάχους. Το Crystal Houses αναδεικνύει τις δομικές δυνατότητες του χυτού γυαλιού στην αρχιτεκτονική, αλλά παράλληλα επισημαίνει τις τεχνικές προκλήσεις που προκύπτουν επειδή αφ’ενός είναι μη αναστρέψιμη η κατασκευή και αφετέρου γιατί απαιτεί πολύ υψηλή ακρίβεια, καθώς και εντατική και σχολαστική εργασία λόγω των σχεδόν μηδενικών αρμών, που επιβάλλουν αντίστοιχα αυστηρές κατασκευαστικές ανοχές στο μέγεθος των γυάλινων τούβλων.

Με βάση την προσωπική τους εμπειρία πάνω στην έρευνα, ανάπτυξη και επίβλεψη της κατασκευής του συστήματος από γυάλινα χυτά τούβλα για το Crystal Houses, οι ερευνήτριες του Glass & Transparency Lab τουTU Delft, Φαίδρα Οικονομοπούλου και Τελέσιλλα Μπριστογιάννη, ανέπτυξαν το Re3 Glass project. Το Re3 Glass αφορά μια δεύτερη γενιά χυτών γυάλινων τούβλων, σχεδιασμένων βάσει της Re3 φιλοσοφίας στην κατασκευή: Reduce (μείωση), Reuse (επανάχρηση) and Recycle (ανακύκλωση)Ακολουθώντας αυτή τη φιλοσοφία, το Re3 Glass εισάγει ένα νέο, αναστρέψιμο σύστημα από αλληλοσυμπλεκόμενα (interlocking) εν ξηρώ χυτά γυάλινα στοιχεία.

Το καινούργιο σύστημα μπορεί να αντιμετωπίσει όλες τις τεχνικές προκλήσεις του προηγούμενου συστήματος που εφαρμόστηκε στο Crystal Houses και παράλληλα να επιτύχει την κυκλική χρήση των χυτών γυάλινων μονάδων.

 

Φωτογραφίες: Φαίδρα Οικονομοπούλου

Συγγραφή-Μελέτη: Τελέσιλλα Μπριστογιάννη & Φαίδρα Οικονομοπούλου

 

 

 

 

Archetype Team

Architectural Magazine | Archetype.gr